Handout: AI in je dagelijks leven

Eén A4 om naast je scherm te leggen. Bouwt voort op de handout van Kennismaken met AI.

De werkwijze, nu compleet

1. Eigen taak. Begin bij wat je wilt doen: schrijven, plannen, leren, uitleggen.
2. "Klaar als ..." Eén zin vooraf: wanneer is het goed genoeg? Dan weet je wanneer je stopt.
3. Kleine stappen. Eerst de grote lijnen, dan één onderdeel. Nieuwe ideeën op je later-lijst.
4. Precies bijsturen. Citeer de zin die niet klopt en zeg wat je wel wilt. Zeg wat goed was en moet blijven.
5. AI stelt voor, jij beslist. Lees alles, controleer feiten bij de bron.
6. Geheimen nooit in de chat. Ook niet op een foto.

Een goede vraag heeft drie delen

• Context: wie ben je, voor wie is het, wat is de situatie.
• Wat je wilt: de taak in één zin.
• Hoe het eruit moet zien: lengte, toon, vorm.

Je eigen toon: beschrijf hem, of plak een stukje eigen tekst met "schrijf zoals dit".

Zo stuur je bij

De ronde blijft: omschrijven, beoordelen, bijsturen. Is één zin bijsturen niet genoeg, kies een zet:

1. Kader nalopen. Ontbreekt context, wat je wilt, of de vorm? Vul aan.
2. In kortere stappen knippen. Eerst alleen de opzet, dan één onderdeel.
3. Anders formuleren, of een vergelijkbare taak proberen. Andere woorden, of eerst iets kleiners dat erop lijkt.
4. Beperkingen toevoegen. Maximaal zoveel woorden, geen opsommingen, alleen uit mijn tekst, [nakijken] bij feiten.

Na twee keer bijsturen zonder resultaat: nieuw gesprek, opnieuw omschrijven.

Een fout herkennen: drie signalen

• Te stellig bij iets wat lastig is.
• Te precies: een exact getal, datum of naam uit het niets.
• Niet na te kijken: een bron of regel die je nergens vindt.

Altijd nakijken bij de bron: feiten over geld, gezondheid en recht, en alles wat je gaat versturen of waar je op gaat handelen.

Sjablonen

Schrijven:

Context: ik ben [wie], dit is voor [wie], omdat [situatie].
Ik wil: [de taak in één zin].
Vorm: [lengte], toon [beschrijving of "zoals dit: ..."].

Plannen:

Ik plan [wat] voor [wie], met [tijd, budget, wat al vaststaat]. Geef eerst alleen de grote lijnen in drie opties van twee zinnen. Nog geen details.

Leren:

Leg [onderwerp] uit alsof ik er niets van weet, in maximaal tien zinnen. Stel me daarna één vraag om te testen of ik het snap.

Uitleggen (met foto):

Wat staat hier in gewone taal, wat moet ik doen, en wat moet ik bij [apotheek, bank, instantie] nakijken in plaats van bij jou?

Controleren:

Welke beweringen hierin zijn feiten die ik moet nakijken? Waar is de kans op een fout het grootst?

Mijn drie vaste vragen

1. ........................................................ Klaar als: ........................
2. ........................................................ Klaar als: ........................
3. ........................................................ Klaar als: ........................

Scheelt het me tijd?

Wel: ................................................ Niet: ................................................

Volgende stap

Gebruik je drie vaste vragen een paar weken. Daarna: Je eigen AI-assistent (niveau 3): de assistent onthoudt wie je bent, een eigen assistent voor iets wat je vaak doet, AI voor hobby of vereniging, en nieuwe functies beoordelen zonder hype.